Ông Orban thừa nhận thất bại, Hungary có Thủ tướng mới

Sau hơn 16 năm liên tục lãnh đạo chính phủ Hungary, ông Viktor Orban đã chính thức thừa nhận thất bại trong cuộc bầu cử quốc hội ngày 12/4.

Đảng Tisza đối lập do ông Peter Magyar dẫn dắt đã giành chiến thắng rõ ràng, mở ra một giai đoạn chuyển tiếp quan trọng trong chính trị Hungary và quan hệ với châu Âu.

Theo kết quả kiểm phiếu gần như hoàn tất (hơn 98% số phiếu), Đảng Tisza nhận được khoảng 53,6% số phiếu, dự kiến chiếm 138 ghế trong tổng số 199 ghế quốc hội. Đảng Fidesz của ông Orbán chỉ đạt 37,8% phiếu và 55 ghế, trong khi đảng cực hữu Mi Hazánk giành 6 ghế.

Tỉ lệ cử tri đi bầu đạt gần 80%, mức cao kỷ lục kể từ khi Hungary chuyển sang chế độ dân chủ hiện đại, phản ánh sự tham gia mạnh mẽ của người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Ông Viktor Orban phát biểu trước cử tri tại một cuộc mít tinh vận động tranh cử ở Szekesfehervar, Hungary, ngày 10/4/2026 - 2 ngày trước ngày tổng tuyển cử. Ảnh: Getty

Trong bài phát biểu thừa nhận kết quả, ông Orban mô tả đây là "kết quả đau đớn nhưng rõ ràng".

"Trách nhiệm lãnh đạo đất nước không được trao cho chúng tôi lần này. Chúng tôi sẽ phục vụ dân tộc Hungary và tổ quốc từ vị trí đối lập", ông nói.

Ông cũng xác nhận đã gọi điện chúc mừng đảng thắng cử. Đây là lần đầu tiên sau 16 năm, ông Orban và Đảng Fidesz chuyển sang vai trò đối lập.

Trong bài phát biểu chiến thắng trước hàng chục nghìn người ủng hộ tập trung dọc sông Danube ở thủ đô Budapest, ông Magyar, lãnh đạo Đảng Tisza trung hữu, cho rằng cử tri đã viết lại lịch sử.

"Tối nay, sự thật đã chiến thắng sự dối trá… Trong lịch sử dân chủ Hungary, chưa bao giờ có nhiều người đi bầu như vậy, và chưa đảng nào nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ như Tisza", ông Magyar, 45 tuổi, cho biết.

Ông cam kết sẽ đoàn kết toàn dân, cải thiện quan hệ với Liên minh châu Âu (EU), thúc đẩy minh bạch, củng cố độc lập tư pháp và ưu tiên các dịch vụ công cộng.

Ông Peter Magyar, luật sư người Hungary, cựu quan chức chính phủ và lãnh đạo Đảng Tisza vừa giành chiến thắng trong cuộc bầu cử mang tính bước ngoặt ở Hungary. Ảnh: Getty

Chiến thắng của Đảng Tisza không chỉ mang lại đa số ghế mà còn là siêu đa số (với 2/3 số ghế), cho phép đảng mới sửa đổi hiến pháp và thực hiện nhiều thay đổi quan trọng.

Điều này mở ra khả năng Hungary điều chỉnh chính sách đối ngoại, tháo gỡ các trở ngại với EU để giải phóng hàng tỷ Euro quỹ hỗ trợ bị tạm dừng, tăng cường hợp tác trong các vấn đề chung của khối, và tập trung nguồn lực vào phát triển kinh tế - xã hội.

"Đây là một sự thay đổi lớn đối với Hungary bởi vì trong 16 năm qua, Fidesz đã nắm giữ đa số áp đảo trong quốc hội và ông Orban có thể lãnh đạo theo ý muốn của mình", ông Gergeley Rejnai, một nhà phân tích người Hungary tại Trung tâm Phân tích Chính trị Công bằng, nói với Al Jazeera.

Các lãnh đạo châu Âu đã nhanh chóng gửi lời chúc mừng chiến thắng lịch sử của ông Magyar. phát biểu:

"Hungary đã chọn châu Âu. Một đất nước lấy lại con đường châu Âu của mình. Liên minh trở nên mạnh mẽ hơn. Cùng với nhau chúng ta trở nên mạnh mẽ hơn", Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen viết trên X.

"Người dân Hungary đã quyết định. Tôi mong chờ hợp tác với ngài để cùng xây dựng một châu Âu mạnh mẽ, an toàn và đoàn kết", Thủ tướng Đức Friedrich Merz viết trên X.

Tổng thống Emmanuel Macron cho biết ông đã nói chuyện với ông Magyar để chúc mừng chiến thắng của ông ấy.

"Nước Pháp hoan nghênh chiến thắng của sự tham gia dân chủ, cam kết của người dân Hungary đối với các giá trị của Liên minh châu Âu và cam kết của Hungary đối với châu Âu", ông Macron viết trên X.

Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store, Tổng thống Lithuania Gitanas Nauseda, Thủ tướng Estonia Kristen Michal, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk và nhiều lãnh đạo khác cũng bày tỏ vui mừng, coi đây là "chiến thắng lớn cho châu Âu", "lựa chọn lịch sử cho một Hungary mạnh mẽ và gắn kết trong khối".

Thủ tướng Anh Keir Starmer gọi đây là "khoảnh khắc quan trọng cho dân chủ châu Âu". Ngay cả một số đồng minh trước đây của ông Orban cũng gửi lời chúc mừng chân thành.

Trong một tuyên bố, Tổng thống Volodomyr Zelensky cho biết: "Ukraine luôn tìm kiếm mối quan hệ láng giềng tốt đẹp với tất cả các nước châu Âu và chúng tôi sẵn sàng thúc đẩy hợp tác với Hungary.

"Châu Âu và mọi quốc gia châu Âu cần phải mạnh mẽ hơn, và hàng triệu người châu Âu mong muốn sự hợp tác và ổn định. Chúng tôi sẵn sàng cho các cuộc gặp gỡ và công việc xây dựng chung vì lợi ích của cả hai quốc gia, cũng như hòa bình, an ninh và ổn định ở châu Âu", ông Zelensky viết.

Minh Đức (Theo The Guardian, Al Jazeera)