Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026 của CTCP Chứng khoán VNDirect (HoSE: VND), bà Phạm Minh Hương - Chủ tịch HĐQT đã chia sẻ về chiến lược phát triển của công ty trong giai đoạn mới, xoay quanh các vấn đề từ thị trường vốn, năng lực cạnh tranh, quản trị doanh nghiệp đến tác động của AI đối với ngành chứng khoán.
Dòng tiền đầu tư đang trưởng thành hơn
Theo bà Hương, sau hơn 20 năm hoạt động, VNDirect đang bước vào giai đoạn tái định hình chiến lược nhằm chuẩn bị cho chu kỳ phát triển tiếp theo, trong bối cảnh thị trường tài chính Việt Nam thay đổi nhanh và cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Lãnh đạo VNDirect cho biết doanh nghiệp đang rà soát lại toàn bộ "di sản phát triển" để xây dựng nền tảng cho giai đoạn mới. Khi thành lập, VNDirect được định vị là công ty chứng khoán công nghệ và là một trong những doanh nghiệp đầu tiên triển khai giao dịch trực tuyến trên thị trường, đồng thời cho biết lợi thế công nghệ giúp doanh nghiệp xây dựng được thị phần giao dịch và nền tảng khách hàng cá nhân trong nhiều năm qua.
Tuy nhiên, sau giai đoạn Covid-19 cùng những biến động của thị trường tài chính gần đây, công ty đã tiến hành xây dựng lại toàn bộ chiến lược hoạt động.
Với quy mô vốn chủ sở hữu hơn 20.000 tỷ đồng, VNDirect cho biết đang có điều kiện để mở rộng sang các hoạt động merchant banking (ngân hàng đầu tư) và investment banking (tư vấn và thu xếp), tham gia sâu hơn vào thị trường vốn và thị trường tiền tệ.
Trong lĩnh vực trái phiếu và thị trường nợ, VNDirect cho biết đã đầu tư mạnh vào các công cụ fixed income (các sản phẩm đầu tư tạo ra dòng thu nhập tương đối cố định hoặc có thể dự đoán trước) trong nhiều năm qua.
Theo bà Hương, dù từng đối diện nhiều thách thức trong giai đoạn thị trường trái phiếu doanh nghiệp biến động, công ty vẫn duy trì được danh mục sinh lời và kiểm soát rủi ro.
Tuy vậy, Chủ tịch VNDirect cũng nhìn nhận thị trường vốn Việt Nam vẫn còn nhiều hạn chế về chiều sâu, hành lang pháp lý và nền tảng quản trị doanh nghiệp.
"Thị trường Việt Nam là một thị trường rất trẻ, mặt bằng pháp luật, cơ sở pháp lý và nền tảng quản trị của doanh nghiệp chưa cho phép mở rộng hoạt động ở quy mô đủ lớn để trở thành một kênh huy động vốn thực sự", bà nói.
Bà Phạm Minh Hương - Chủ tịch HĐQT VNDirect chia sẻ tại Đại hội.
Theo lãnh đạo VNDirect, một trong những điểm tích cực của thị trường hiện nay là sự trưởng thành của nhà đầu tư trong nước. Bà cho rằng dù khối ngoại liên tục rút vốn trong hai năm gần đây, thị trường vẫn duy trì được khả năng hấp thụ dòng tiền.
Bà Hương nhận định dòng tiền trên thị trường hiện đã có sự phân hóa rõ rệt giữa dòng tiền giao dịch ngắn hạn và dòng tiền đầu tư dài hạn đến từ các định chế như bảo hiểm hay công ty quản lý quỹ.
Trong khi đó, thách thức lớn hơn đối với doanh nghiệp Việt Nam hiện nay không còn nằm ở tăng trưởng ngắn hạn mà là bài toán quản trị và nền tảng phát triển bền vững.
"Có một thời kỳ kinh doanh khá dễ dàng, tất cả mọi thứ đều tăng trưởng. Nhưng trong điều kiện hiện nay, doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải đối diện với bài toán nền tảng hơn, đó là nền móng để sự tăng trưởng trở nên bền vững", bà Hương chia sẻ.
Theo bà, nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ đang chịu áp lực lớn hơn do hạn chế về quy mô và khả năng huy động vốn, trong khi các doanh nghiệp dẫn đầu có nhiều lợi thế hơn về quy mô và vị thế thị trường.
AI tạo ra áp lực chuyển đổi cho môi giới chứng khoán
Đối với mảng dịch vụ chứng khoán, bà Phạm Minh Hương cho rằng cạnh tranh hiện nay ngày càng gay gắt khi công nghệ giao dịch đã trở thành yếu tố phổ biến trên thị trường.
Theo bà, nhà đầu tư hiện không chỉ cần nền tảng giao dịch mà còn yêu cầu các dịch vụ có chiều sâu hơn. Sự xuất hiện của AI giúp thị trường minh bạch hơn, đồng thời tạo điều kiện để nhà đầu tư tiếp cận kiến thức và dữ liệu dễ dàng hơn.
Tuy nhiên, lãnh đạo VNDirect cho rằng AI không thay thế hoàn toàn vai trò con người, mà mở ra cơ hội mới cho đội ngũ môi giới. "AI đối với tôi không phải là thách thức mà là cơ hội", bà Hương nhấn mạnh.
Hiện VNDirect có khoảng 600 môi giới. Theo bà Hương, sự cạnh tranh trên thị trường khiến vai trò môi giới buộc phải thay đổi, khi khách hàng ngày càng có khả năng tự giao dịch trên các nền tảng số.
Trong hai năm qua, công ty đã tái thiết lại nền tảng công nghệ, vận hành và quản trị nhằm thích nghi với bối cảnh mới, đặc biệt sau sự cố tấn công mạng năm 2024.
Chủ tịch VNDirect cho rằng sự phát triển của AI không phải thách thức.
Bên cạnh chiến lược công nghệ và thị trường vốn, Chủ tịch VNDirect cho biết khó khăn lớn nhất hiện nay của công ty là nguồn lực nhân sự.
Theo bà, thị trường tài chính Việt Nam vẫn thiếu đội ngũ có chuyên môn sâu, đặc biệt trong lĩnh vực quản lý đầu tư và dịch vụ tài chính chất lượng cao.
"Thách thức nhất của VNDirect hiện nay không phải là không có cơ hội, mà là không có nguồn lực để biến cơ hội đó thành cơ hội của VNDirect", bà Hương nói.
Lãnh đạo VNDirect cũng cho rằng công ty hiện đã trở thành một "nguồn lực của thị trường", khi nhiều nhân sự từng làm việc tại đây đang giữ vị trí lãnh đạo tại các công ty chứng khoán khác.
"Ở đâu chúng ta cũng có bạn", bà Hương chia sẻ, đồng thời nhìn nhận đây vừa là điều đáng vui, vừa tạo áp lực khi doanh nghiệp thường xuyên đối diện với nguy cơ bị cạnh tranh nguồn nhân lực và "chảy máu chất xám".
Đây vừa là niềm tự hào khi VNDirect trở thành nơi đào tạo nguồn lực cho thị trường, nhưng đồng thời cũng là thách thức lớn đối với doanh nghiệp trong việc duy trì và phát triển đội ngũ nhân sự cốt lõi.
Theo bà Hương, trong bối cảnh biên lợi nhuận ngành chứng khoán ngày càng thu hẹp, VNDirect thời gian sẽ ưu tiên duy trì sự an toàn tài chính và tính bền vững thay vì chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá.
