Báo chí phải tiên phong đổi mới, bảo vệ sự thật và củng cố niềm tin xã hội

(THPL) - Tại Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh yêu cầu đối với báo chí cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới: Phải chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại; kiên định lý tưởng và phụng sự cao nhất lợi ích quốc gia, dân tộc.

Tối 21/6, tại Thành phố Hải Phòng, Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX đã diễn ra trang trọng đúng vào dịp kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026). Đây là sự kiện nghề nghiệp danh giá nhằm ghi nhận những tác phẩm xuất sắc và tôn vinh tinh thần bền bỉ, dấn thân của đội ngũ người làm báo trên cả nước.

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, mỗi chặng đường của Đảng, mỗi thời kỳ phát triển của đất nước đều ghi dấu những trang báo mang âm hưởng thời đại; báo chí đã tiên phong trên mặt trận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; phê phán những biểu hiện suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lối sống; đi đầu trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Cùng với đó, báo chí đã phát hiện, cổ vũ những gương người tốt việc tốt, những cách làm hay, lan tỏa lòng nhân ái, nhân văn. Báo chí góp phần tích cực trong phổ biến tri thức, gìn giữ và bồi đắp các giá trị tinh thần, phát huy nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc; quảng bá hình ảnh tốt đẹp của đất nước, con người Việt Nam ra thế giới.

Đánh giá về chặng đường 20 năm của Giải Báo chí quốc gia, Chủ tịch Quốc hội khẳng định, giải thưởng đã trở thành giải thưởng nghề nghiệp danh giá, uy tín nhất trong giới báo chí. Giải Báo chí quốc gia không chỉ ghi nhận những tác phẩm xuất sắc, mang tính phát hiện, tính xây dựng, nhân văn, phản ánh hơi thở của thực tiễn, mà còn tôn vinh bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, trách nhiệm xã hội, tinh thần bền bỉ, dấn thân và niềm tin của Nhân dân đối với người làm báo.

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chủ tịch Quốc hội ghi nhận, đánh giá cao và nhiệt liệt biểu dương những người làm báo trong cả nước, đặc biệt là các tác giả, nhóm tác giả được vinh danh, nhận giải thưởng hôm nay.

Đề cập yêu cầu đặt ra đối với báo chí trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, Chủ tịch Quốc hội cho rằng đất nước đang đứng trước thời cơ, vận hội lớn, đồng thời cũng đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức mới.

“Trong bối cảnh đó, báo chí phải tiên phong đổi mới để gánh vác trách nhiệm lớn hơn. Những người làm báo không bao giờ được quên những giá trị cốt lõi của báo chí cách mạng, đó là lý tưởng, lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc; sự gắn bó máu thịt với Nhân dân; đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, trước hết”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Dẫn lại yêu cầu trong bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ: Báo chí phải là nơi Nhân dân tìm đến khi cần... Xã hội cần nơi tin cậy để hiểu đúng sự thật. Người dân cần biết việc gì đã xảy ra, vì sao xảy ra, tác động đến ai, trách nhiệm thuộc về đâu và giải pháp nào có cơ sở.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị báo chí tiếp tục tuyên truyền mạnh mẽ, hiệu quả hơn nữa chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước; lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo; cổ vũ mọi tầng lớp nhân dân tích cực tham gia vào sự nghiệp phát triển đất nước.

“Báo chí phải là lực lượng đi đầu trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Ở đâu xuất hiện luận điệu xuyên tạc, phản động, ở đó phải có báo chí phản bác đanh thép; nơi nào có thông tin xấu, tư tưởng lệch lạc, nơi đó phải có báo chí nói lên sự thật, củng cố niềm tin”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.

Theo Chủ tịch Quốc hội, mỗi nhà báo cần có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp trong sáng, năng lực chuyên môn cao, thành thạo công nghệ để theo kịp môi trường truyền thông đầy biến động và thách thức. Người làm báo phải nâng cao năng lực phản biện chính sách, dẫn dắt dư luận, chuyển hóa những chủ trương của Đảng, Nhà nước thành nhận thức, niềm tin và hành động trong toàn dân, toàn xã hội.

Chủ tịch Quốc hội cũng nhắc lại lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với người làm báo: mỗi khi viết một bài báo phải tự hỏi viết cho ai xem, viết để làm gì, viết thế nào cho phổ thông, dễ hiểu, ngắn gọn, dễ đọc. Đây là yêu cầu vừa có ý nghĩa nghề nghiệp, vừa là chuẩn mực đạo đức và trách nhiệm xã hội đối với mỗi người làm báo cách mạng.

Chủ tịch Quốc hội bày tỏ tin tưởng, báo chí cách mạng Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại; dùng ngòi bút sắc bén của mình để phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, xứng đáng với niềm tin yêu của Đảng, Nhà nước và Nhân dân.

Tại buổi lễ, 11 tác giả, nhóm tác giả xuất sắc được vinh danh trao Giải A; 26 tác giả, nhóm tác giả xuất sắc được vinh danh trao giải B; 50 tác giả, nhóm tác giả đã được vinh danh trao giải C.

Trước đó, trong phát biểu khai mạc, Tổng Biên tập Báo Nhân dân Lê Quốc Minh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, Trưởng Ban chỉ đạo Giải Báo chí Quốc gia đặc biệt tri ân đội ngũ người làm báo cách mạng Việt Nam với tình yêu nghề nghiệp, trách nhiệm xã hội và tinh thần dấn thân trong từng trang viết. Các nhà báo không chỉ mang đến giải những tác phẩm xuất sắc, mà còn mang đến hơi thở của cuộc sống, những chuyển động của đất nước, những trăn trở của xã hội và trách nhiệm công dân.

Trong bối cảnh bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh nhận định rằng AI đang thay đổi toàn diện cách thức vận hành tòa soạn và sản xuất nội dung. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra thách thức về tin giả và các chiến dịch thao túng tâm lý.

Ông Lê Quốc Minh nhấn mạnh: "Trong kỷ nguyên bội thực thông tin, báo chí càng phải giữ vững các nguyên tắc nền tảng: trung thực, khách quan và kiểm chứng kỹ lưỡng". Cốt lõi của nghề báo không chỉ là sản xuất thông tin mà còn là xác nhận, phân tích, lý giải và chịu trách nhiệm về thông tin đó để củng cố niềm tin xã hội.

Tú Anh