Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương vừa thông tin về một trường hợp nguy kịch do lạm dụng rượu kéo dài được tiếp nhận tại Khoa Cấp cứu vào trưa 23/2 (tức mồng 7 Tết). Bệnh nhân là nam giới N.C.C (50 tuổi, Hải Phòng) nhập viện trong tình trạng xuất huyết tiêu hóa ồ ạt, sốc mất máu nặng trên nền xơ gan do nghiện rượu suốt hơn 20 năm.
Theo người nhà, bệnh nhân có thói quen uống rượu ngay từ khi thức dậy. Trong dịp Tết Nguyên đán vừa qua, người này sử dụng rượu liên tục từ sáng đến tối, hầu như ngày nào cũng trong tình trạng say kéo dài.
Bác sĩ Bùi Xuân Bắc (khoa Cấp cứu Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) cho biết, bệnh nhân có tiền sử lạm dụng rượu nghiêm trọng với lượng tiêu thụ trên 1 lít mỗi ngày trong nhiều năm. Khoảng 5 năm trở lại đây sau khi nghỉ làm mức độ sử dụng rượu gia tăng rõ rệt gần như uống cả ngày.
Người bệnh từng nhiều lần được chẩn đoán xơ gan do rượu và giãn tĩnh mạch thực quản, không ghi nhận viêm gan virus B, C hay các nguyên nhân gây bệnh gan khác.
Bệnh khởi phát đột ngột khi bệnh nhân nôn ra máu với số lượng lớn, sau đó tiếp tục nôn nhiều lần, tổng lượng máu ước tính khoảng 1 lít trước khi được đưa tới bệnh viện. Thời điểm nhập viện bệnh nhân trong tình trạng kích thích, vật vã, tay chân lạnh, mạch nhanh nhỏ khó bắt, huyết áp tụt sâu chỉ còn khoảng 40 mmHg, biểu hiện của sốc mất máu đe dọa tính mạng.
Bệnh nhân nguy kịch vì uống quá nhiều rượu.
Ngay lập tức, các bác sĩ tiến hành đặt catheter tĩnh mạch trung tâm dưới hướng dẫn siêu âm để hồi sức tích cực, truyền máu tối cấp cùng các chế phẩm máu nhằm ổn định tuần hoàn và kiểm soát chảy máu.
Trong chưa đầy 24 giờ, bệnh nhân đã phải truyền gần 2,5–3 lít chế phẩm máu. Sau khi huyết áp tạm ổn định, nội soi tiêu hóa khẩn cấp ghi nhận giãn tĩnh mạch thực quản độ III đã vỡ, biến chứng nguy hiểm thường gặp ở bệnh nhân xơ gan do tăng áp lực tĩnh mạch cửa.
Ê-kíp Trung tâm Nội soi và Thăm dò chức năng đã tiến hành thắt nhiều vòng cao su để cầm máu, song nguy cơ tái phát vẫn rất cao do rối loạn đông máu nặng trên nền suy gan mạn tính.
Kết quả xét nghiệm cho thấy chức năng gan của bệnh nhân suy giảm nghiêm trọng như tiểu cầu giảm sâu khiến máu khó đông, thời gian prothrombin chỉ còn khoảng 30%, men gan tăng cao, nồng độ amoniac trong máu tăng mạnh, dấu hiệu gan mất khả năng thải độc làm gia tăng nguy cơ hôn mê gan và suy đa cơ quan.
Bên cạnh đó, tình trạng giảm bạch cầu cũng cho thấy hệ miễn dịch suy yếu do xơ gan tiến triển.
Trước rối loạn đông máu nặng và nguy cơ chảy máu không kiểm soát, các bác sĩ đã hội chẩn liên chuyên khoa để cân nhắc can thiệp ngoại khoa. Tuy nhiên, nguy cơ tử vong trong phẫu thuật rất cao, bởi chỉ một can thiệp nhỏ cũng có thể dẫn đến xuất huyết ồ ạt không cầm được. Hiện bệnh nhân vẫn đang được hồi sức tích cực và theo dõi sát.
BS Bùi Xuân Bắc cảnh báo, xơ gan do rượu là hậu quả của quá trình tổn thương gan kéo dài vì lạm dụng rượu bia.
Khi bệnh đã tiến triển, chỉ một đợt uống rượu nhiều, đặc biệt trong các dịp lễ, Tết cũng có thể kích hoạt biến chứng xuất huyết tiêu hóa nguy kịch, đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Việc tiếp tục sử dụng rượu sau khi đã được chẩn đoán xơ gan sẽ khiến tiên lượng bệnh xấu đi rất nhanh.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân không lạm dụng rượu bia và tuyệt đối ngừng rượu khi đã có bệnh lý về gan. Khi xuất hiện các dấu hiệu như nôn ra máu, đi ngoài phân đen, mệt lả, vàng da hoặc rối loạn ý thức cần đến cơ sở y tế ngay lập tức bởi xuất huyết tiêu hóa do xơ gan có thể dẫn tới tử vong trong thời gian rất ngắn nếu không được cấp cứu kịp thời.
