Tên gọi này được cho là nhằm kỷ niệm 250 năm ngày độc lập của Mỹ (1776). DARPA cũng cho biết, các chuyến bay thử nghiệm dự kiến sẽ diễn ra trong giai đoạn phát triển thứ ba, bắt đầu vào đầu năm 2028.
Máy bay X-76 (Ảnh: DARPA qua Defence Express)
Hiện chương trình đang ở giai đoạn phát triển thứ hai, với việc chế tạo nguyên mẫu và chuẩn bị thử nghiệm mặt đất. Tập đoàn Bell chịu trách nhiệm chính, sau khi đã vượt qua đánh giá thiết kế quan trọng (CDR) với cấu hình động cơ phản lực đặc biệt, tích hợp các cánh quạt đường kính lớn.
Dự án SPRINT hướng tới việc phát triển một loại máy bay cất hạ cánh thẳng đứng (VTOL), có thể thay thế về mặt khái niệm cho V-22 Osprey - dòng máy bay cánh xoay lai vốn gây nhiều tranh cãi về độ tin cậy. Các yêu cầu đặt ra bao gồm tốc độ vượt 740 km/h, khả năng treo ổn định trong điều kiện khắc nghiệt và vận hành từ các đường băng dã chiến chưa chuẩn bị. Điều này sẽ cho phép triển khai nhanh binh lực và trang bị tới những khu vực mà máy bay truyền thống khó tiếp cận, chẳng hạn như các chiến dịch "nhảy đảo" tại Thái Bình Dương.
DARPA đã lựa chọn phương án của Bell, trong đó đề xuất một thiết kế tiltrotor sử dụng động cơ HSVTOL độc đáo. Dự án này đã được nghiên cứu hơn 5 năm, với các công nghệ cốt lõi được đăng ký bằng sáng chế từ tháng 12/2020.
Theo thiết kế, máy bay sẽ cất cánh, hạ cánh và treo bằng cánh quạt giống như tiltrotor truyền thống. Tuy nhiên, khi chuyển sang bay ngang và đạt tốc độ cao, các cánh quạt sẽ gập lại, và máy bay sẽ tiếp tục bay bằng lực đẩy phản lực.
Các động cơ độc đáo này đã được thử nghiệm vào mùa hè năm 2025, khiến mốc bay thử năm 2028 được đánh giá là khả thi. Tuy nhiên, vấn đề độ tin cậy của dòng tiltrotor vẫn là câu hỏi lớn, nhất là khi V-22 Osprey từng gặp nhiều sự cố trong quá khứ.
Song song đó, để thay thế trực thăng UH-60 Black Hawk, Mỹ đã lựa chọn một thiết kế tiltrotor khác cũng do Bell phát triển là V-280 Valor (còn gọi là MV-75). Giới quan sát cho rằng Mỹ đang đặt cược vào việc cải thiện độ tin cậy của công nghệ này, nhất là khi nó có thể đảm nhiệm đồng thời hai vai trò quan trọng trong lực lượng vũ trang Mỹ.
Thế Hải (Theo Defence Express)
